|
Nevşehir
Nevşehir Mondros Mütarekesi günlerinde 12. Kolordu'' ya bağlı 11.
tümenin denetim alanı içindeydi. Karargâhı Niğde''de bulunan
tümenin önemli silah ve cephane depolarından biri de Nevşehir''de
idi. Orta Anadolu, Mütareke''nin belirlediği paylaşım alanlarının
dışında kaldığı için Nevşehir, Milli Mücadele yıllarında önemli
bir siyasi olaya tanık olmadı. Bununla birlikte 4 Eylül 1919''da
toplanan Sivas Kongresi''ne, Nevşehir adına bir delege katıldı:
Dellalzade Hacı Osman Efendi. Hacı Osman Efendi, kongrede alınan
bütün vilayet ve kazalarda Anadolu ve Rumeli Müdafa-i Hukuk
Cemiyeti Şubeleri oluşturulmasını öngören kararın Nevşehir''de
uygulanmasına öncülük etti. Bu cemiyetin önde gelenleri Eyüp Bey,
Müftü Süleyman Hakkı Efendi, Belediye Başkanı Ahmet Efendi idi.
Bugün Nevşehir''e bağlı olan Avanos''ta da cemiyetin bir şubesi
kurulmuştu.Bu cemiyetin çalışmalarında en etkin kişi Belediye
Başkanı Nuri Bey''dir. Milli Mücadele yıllarında Nevşehir''e
ilişkin olarak anılması gereken bir başka gelişme de Mustafa
Kemal'' in 22 Aralık 1919'' da Hacı Bektaş''a gelmesidir.
Bektaşileri Milli Mücadele’ye kazanmak amacını güden Mustafa Kemal
Hacı Bektaşı Veli Tekkesi Çelebisi Cemalettin Efendi ve tekke
şeyhi Salih Niyazi Baba ile görüştü. Ülkenin içinde bulunduğu
durum uzun uzadıya ele alındı. Her iki Bektaşi önderi de Mustafa
Kemal ile aynı düşüncede olduklarını ve Milli Mücadele saflarına
katıldıklarını açıkladılar. Bu Mustafa Kemal''in Sivas Kongresi
sonrasında kazandığı en önemli başarılarından biriydi. Bu
görüşmeden sonra Anadolu''nun her yanındaki Bektaşi Tekkeleri
birer Kuvay-i Milliye karargahı işlevi gördü. Nevşehir
Osmanlıların son dönemlerinde Niğde Sancağı''na bağlı bir kaza
idi. Cumhuriyetimizin ilanından sonra 1924'' te Niğde yeni idari
yapılanmada bir il olarak ortaya çıkarken Nevşehir de ilçelerinden
biri oldu. 6429 sayılı yasa ile Nevşehir 20 Temmuz 1954 tarihinde
il haline getirildi. Kırşehir ve Kırşehir'' e bağlı Mucur, Avanos,
Hacıbektaş ( 1945'' ..te ilçe oldu.), Kayseri''ye bağlı Ürgüp (
1935'' te ilçe oldu.), Niğde'' ye bağlı Arapsun (1948'' de
Gülşehir adını aldı.) Nevşehir'' in ilçeleri haline getirildi.
Kozaklı ve Hamamorta köyleri Avanos'' a bağlı birer köy iken
birleştirilerek 1954'' te Kozaklı adıyla ilçe olarak Nevşehir''e
bağlandı. Kırşehir 1957''de tekrar il yapıldı. Mucur ilçesi ile
beraber Nevşehir''den ayrıldı.Daha önceleri Melegübü ismi ile
anılan bir bucak merkezi olan Derinkuyu 1 Nisan 1960'' ta ilçe
durumuna getirildi. Acıgöl kasabası ise 4 Temmuz 1987'' de ilçe
olmuştur. |
